Bisschop Gerard de Korte heeft vandaag het nieuwe beleidsplan van het bisdom ’s-Hertogenbosch gepresenteerd.

Direct na zijn installatie op 14 mei bezocht bisschop de Korte alle dekenaten en sprak ook in diverse parochies met pastorale teams, kerkbesturen en religieuzen. In het bisschopshuis ontving hij vele gasten. Zijn indrukken bracht de bisschop samen in een beleidsnota. In september besprak hij de nota met de staf, het kapittel, de dekenvergadering, de Raad voor Economische Aangelegenheden, de priesterraad en de lekenraad. De bisschop heeft goed geluisterd en de tekst aangescherpt. Zo hoopt hij op breed draagvlak voor nieuw beleid binnen het bisdom.

“Er was vaak sprake van een mengsel van bezorgdheid, frustratie, boosheid en verdriet. En tegelijkertijd klonk er het verlangen naar ruimte en nabijheid. Ik hoorde een verlangen naar meer bevestiging en waardering en naar minder kritiek. Velen wensen een bisdom dat start met vertrouwen in plaats van wantrouwen; een bisdom dat minder controleert en meer stimuleert en bevestigt. Meerdere keren hoorde ik tijdens mijn rondgang door het bisdom een diep verlangen naar meer ontspannen verhoudingen. Mijn pleidooi voor een heldere maar ook hartelijke en gastvrije Kerk vindt, zo is mijn stellige indruk, veel weerklank”, schrijft De Korte.

Cultuur van vertrouwen

De bisschop beoogt een ‘cultuur van vertrouwen’ te stimuleren in het Bossche bisdom. “Pastoraat is alleen vruchtbaar als wij mensen meenemen van waar zij zijn. Het heeft geen pas om de ander de maat te nemen. Veeleer is het belangrijk om met mensen in gesprek te blijven en geduld te oefenen. Goede en heldere communicatie is ontzettend belangrijk. Een en ander vraagt om een cultuur van vertrouwen en nabijheid en het leveren van maatwerk. ” Daarin is volgens de bisschop geen plaats voor cynisme, maar voor hoop.

Hoop en de kennis dat je erbij hoort. Bisschop De Korte: “Een van de priesters vertelde, tijdens een dekenaal werkbezoek, een verhaal om het Bossche katholicisme te karakteriseren. Een parochiaan noemde het katholieke geloof het schoonste geloof. Op de vraag waarom, was het antwoord: je hoeft er niets voor te doen en je hoort er toch bij. Een antwoord dat de nodige hilariteit oproept maar dat ook heel treffend is. De gemiddelde katholiek in ons bisdom denkt in termen van gemeenschap: je hoort er bij!”

Een geloof zonder woorden

De Korte constateert dat Brabantse katholieken “niet hebben geleerd om over hun geloof te spreken”. Dat doet mij denken aan een Brabantse pater assumptionist die mij in alle ernst eens zei: “Brabantse katholieken geloven het wel”. De Korte: “Geloven heeft voor hen meer te maken met gevoel en veel minder met een rationele en verbale verantwoording. Bij de overdracht van het geloof op de volgende generatie vormt dat een ernstige handicap, maar ook op de geloofsbeleving zelf. De rijkdom aan inzichten, die ons geloof herbergt, moet voortdurend te voorschijn worden gehaald.”

Daarom wil de bisschop en zijn staf veel aandacht geven aan catechese en missionair pastoraat. “Best practices” op het terrein van nieuw missionair pastoraat moeten wij verzamelen en met elkaar delen. Het wiel hoeft dan niet voor de tweede keer te worden uitgevonden. Missionair pastoraat zal niet altijd succesvol zijn en aan teleurstellingen valt niet te ontkomen. Maar in geloof moeten wij steeds opnieuw de netten uitwerpen en mensenvissers blijven. ”

“Niet weinig beroepskrachten, zo hoorde ik tijdens mijn rondgang, maken zich grote zorgen over de sprakeloosheid van de gelovigen. Veel katholieken in ons bisdom, zo constateerde ik eerder, hebben een oppervlakkig geloof (Confectie-christendom noemde bisschop Bekkers dat al). Catechese en geloofscommunicatie verdienen daarom een hoge prioriteit. Geloven moet niet alleen worden gevierd en gedaan maar ook verwoord en verantwoord. Het is daarom van groot belang om van onze parochies meer lerende gemeenschappen te maken. Zo kunnen gelovigen worden geholpen om hun relatie met de levende Heer te verdiepen,” aldus De Korte.

Weg met de verdeeldheid

Het verdriet de nieuwe bisschop van Den Bosch dat hij zoveel verdeeldheid aantrof. “Het vormt mijn vaste voornemen alles te doen om de bronnen van onvruchtbare verdeeldheid weg te nemen. Wij hebben niet meer de luxe om met onze rug naar elkaar te gaan staan. Als Christus ons heeft uitgekozen en zijn hand op ons heeft gelegd, wie zijn wij dan dat wij elkaar niet principieel zouden aanvaarden?”

Pastorale werkvelden

In het tweede deel van het beleidsdocument gaat bisschop De Korte in op de liturgische en pastorale praktijk.  Ook daar weerklinkt de ‘cultuur van vertrouwen’.  De Korte schuwt als vanzelfsprekend niet om de Eucharistie centraal te stellen in de discussie rond woord- en communiediensten. Maar, voegt hij eraan toe. “Alles bijeen wordt er in deze kwestie veel pastorale wijsheid gevraagd. Ook nu is maatwerk onontbeerlijk. Uiteindelijk moet het salus animarum, het zielenheil van mensen, voor de Kerk de hoogste wet zijn. Katholieken, en vooral de ouderen onder hen, vinden het immers belangrijk, zo hoorde ik in de meeste dekenaten, om Christus niet alleen in het Woord maar ook in het Sacrament te ontmoeten. Een en ander geldt natuurlijk ook voor gelovigen die in een zorginstelling (ziekenhuis, verpleeghuis e.d.) zijn opgenomen en waar veelal geen priester meer beschikbaar is. ”

Betere communicatie

Vervolgens gaat de bisschop in op de diocesane organisatie. In het oog sprint de rol voor communicatie. Zo lekte de benoeming van De Korte al uit en werd hij daarover op de perspresentatie naar gevraagd. Nu schrijft De Korte: “Na de laatste reorganisatie van het bisdom is de afdeling pers bijna volledig verdwenen. Tijdens mijn rondgang langs de dekenaten vergeleek iemand het bisdom met een vesting waarvan de brug is opgehaald. Een en ander lijkt mij voor ons bisdom volstrekt ongewenst. Goede communicatie kan helpen bij het versterken van de identiteit en het imago van de Kerk, zowel intern als extern. Het is voor ons bisdom heel belangrijk om proactief op te treden. Als bisschop ben ik in principe bereid om journalisten te woord te staan. Ik ben voornemens om een parttime persman/-vrouw aan te stellen. Hij/zij zal ons gehele communicatiebeleid (site, BisdomNieuwsbrief, contacten met de media) moeten actualiseren.”

Vertrouw op Maria en Jezus

De Korte eindigt verwachtingsvol. “In ons bisdom stellen vele gelovigen hun hoop en vertrouwen op Maria, de moeder van onze Heer. Alleen al in de Sint Jan worden jaarlijks honderdduizenden lichtjes bij de Zoete Moeder aangestoken. Even zovele gebeden bereiken via Maria onze God. Voor tallozen is Maria de warme onderstroom van ons katholieke geloof, de moeder bij wie wij troost en geborgenheid mogen zoeken. Maria verwijst ons altijd weer door naar haar Zoon: Doet maar wat Hij u zeggen zal (Johannes 2,5). Juist in dit heilig jaar vieren wij Christus als het gelaat van de barmhartige Vader. De Vader van Jezus Christus is trouw. Bij Hem zijn wij veilig. ”

 

Het hele beleidsplan staat online en is hier te downloaden.