Mgr. Liesen: ‘Trente is nooit afgeschaft’

Afgelopen zomer gaf mgr. Jan Liesen (bisschop van Breda) een uurlang interview met het rechts-katholieke Eternal Word Television Network. Onderwerp is de ‘nieuwe evangelisatie’. In dit openhartige interview vertelt de bisschop over zijn jeugd op een Brabantse boerderij, zijn priesteropleiding en zijn voortdurende pogingen om het Goede Nieuws te verspreiden. Speciaal voor de periode tussen Kerst en Oud en Nieuw wijzen wij je graag op dit interview.

Sommige gelovigen, aldus mgr. Liesen, dachten dat ze niet meer hoefden te evangeliseren. ‘Je hoefde niet meer naar de mis te gaan. Gewoon ‘goed leven’ zou genoeg zijn om in de hemel te komen. Dat haalden ze uit de documenten van Vaticanum II, onterecht overigens.’ God kan ook buiten de kerk gevonden worden, aldus Vaticanum II,’maar dat is de uitzondering, niet de regel. In onze geseculariseerde wereld is het bijna onmogelijk redding te verkrijgen zonder hulp van de kerk en de sacramenten.’

Catechese

Mgr. Liesen beklaagt zich over het wegvallen van de catechese sinds de jaren zestig van de vorige eeuw. ‘Aan het eind van de basisschool mochten we onze godsdienstboeken mee nemen naar huis, omdat ze niet langer nodig waren. Er werden geen nieuwe meer gekocht. ‘ Volgens de Bredase bisschop is er in Nederland geen systematische instructie van het geloof meer over. ‘Hoe kan je van God houden als je Hem niet meer kent?’

Roepingen

Als antwoord op de vraag van de interviewer over het geringe aantal roepingen in Nederland, wijst mgr. Liesen wederom naar de jaren zestig. ‘De Nederlandse bisschoppen sloten de klein- en grootseminaries na het Tweede Vaticaans Concilie. De opleiding tot priester werd overgeheveld naar speciale, door de staat gefinancieerde theologische faculteiten.’ Helaas leverde dit problemen op, aldus de bisschop: ‘Maar er waren geen maatregelen genomen voor de spirituele opleiding van de priesters. Het aantal roepingen stortten in binnen enkele jaren.’

‘Trente is nooit afgeschaft’

Liesen verwijst naar het succes van het nieuw opgerichte seminarie Rolduc (bisdom Roermond), maar hij ook zelf gestudeerd heeft. ‘Pas bij de oprichting van nieuwe diocesane seminaries kwamen er weer roepingen. Dit was precies het toepassen van het Tweede Vaticaans Concilie’. ‘Is dat niet juist doen wat het Concilie van Trente wilde?’ vraagt de interviewer. Liesen: ‘Trente is nooit afgeschaft.’

Biecht

Mgr. Liesen spreekt met veel liefde over het sacrament van vergeving en verzoening, de biecht. ‘Toen ik als achttienjarige het seminarie opkwam, ervoer ik voor het eerst de spirituele rijkdom van het sacrament van de biecht. Dat wist ik eerder niet, omdat niemand in mijn parochie me dat ooit verteld had.’ Als het gaat om het lezen en bestuderen van de Bijbel op het grootseminarie zegt hij: ‘Het lezen van de Bijbel, niet als een of ander tekstboek, maar als God zelf die tot jou spreekt en op een antwoord wacht.’

‘Hij liegt!’

Liesen is geboren en opgegroeid op een Brabantse boerderij. ‘Ik ben geboren op een boerderij. Elke avond hadden we de radio aan. We moesten immers weten wat voor een weer het zou worden de volgende dag.’ Soms hoorde de familie Liesen nog een staartje van de nieuwsuitzending die voor het weerbericht kwam. ‘Op een bepaald moment staat mijn vader op als door een wesp gestoken en hij zet de radio uit. Hij zei: Hij liegt! En het was de kardinaal [Alfrink, red.] die aan het woord was [op de radio]. Het ging over het pastoraal concilie [van 1966-70 georganiseerd door Alfrink] dat in Nederland was opgestart na het Tweede Vaticaans Concilie.’ Over dat omstreden pastoraal concilie zegt de bisschop zelf: ‘Er was geen goed kerkelijk leiderschap, noch van bisschoppen, noch van priesters.’

Kiezen

Als de interviewer de bisschop vraagt over het uitdaging om voor de kerk en God te kiezen, vertelt Liesen weer een anekdote. ‘Toen ik klein was, gaf mijn grootvader ons 25 cent voor de kermis bij ons parochiefeest. En we liepen de hele kermis af, om goed te kunnen beslissen waar we het geld aan zouden spenderen. Je kan het namelijk maar één keer uit geven. Tegenwoordig hebben we zoveel keus, dat we eigenlijk geen keus meer maken. We zien het één, nemen het en als we er mee klaar zijn, gooien we het weer weg. Zo zie ik ook veel mensen met Jezus en het geloof omgaan. Ze houden even van Hem en na een tijdje merken ze dat het geloof ook iets vraagt. En dan laten ze alles weer vallen.’